سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )
436
تاريخ ايران ( فارسى )
از ناوگان پياده شده و بجنك پادشاه مقدونى كه هيچكس با او متحد نبود پرداختند . پيشرفت جنك تا مدت دو سال با پرسوس بود و اگر او در اين جنك اموال و خزائن خود را آزادانه مصرف ميكرد ممكن بود شكست فاحشى بر روم وارد سازد و ليكن اينمرد نه سياستمدار بود و نه سرباز چنان كه در ميدان پيدنه وقتى كه قشون دشمن را فالانژ مقدونيا از جلو راند اگر در اين حين يك حملهاى از طرف قسمت عمدهء سواره نظام به عمل ميآمد جنك آن روز قاطع ميشد ولى سربازان رومى موقع بدست آورده نظام فالانژ را كه پرسوس از رساندن مدد بوى كوتاهى كرده بود برهم زده و مغلوب نمود و به كفارهء اين جبن و بىكفايتى پرسوس اسير شده در كوچههاى شهر روم او را براى نمايش دادن فتح گردانيدند . پولىبيوس « 1 » تاريخ استقلال دولت روم را از اين جنك گرفته است زيرا باستثناى مجاهدت و كوشش مأيوسانهاى كه از طرف مهرداد پادشاه پنت « 2 » به عمل آمد اين آخرين جنگى بود كه از طرف دولتهائى كه مدعى جمهورى روم بودند بوقوع پيوست . تخليهء مصر از طرف آنتيوخوس ، 168 قبل از ميلاد روم در اينوقت فرصتى بدست آورده لشكرى جرار بمصر روانه نمود و نيز سفيرى بدون درنك نزد آنتيوخوس فرستاد . از قراريكه پولىبيوس مينويسد وقتى كه سفير مزبور بنزد پادشاه رسيد ورقهاى دست وى داد مشتمل بر تصميم رسمى مجلس سنا كه بايد او مصر را تخليه نمايد و بعد سفير نامبرده دائرهاى روى ريك بدور خود كشيده و گفت قبل از اينكه من پا را از اين دائره بيرون نهم بايد جواب مرا بدهى ، آنتيوخوس را جرئت امتناع نبود ، فورا مصر را تخليه نموده و بكشور خود برگشت و براى اينكه امر را مشتبه نمايد و مرحمى به زخم خود گذاشته باشد جشنى كه مرسوم ايام فتح و نصرت است با دبدبه و شكوهى خارج از بيان برپا نمود . جنگهاى انتيوخوس در مشرق و مرك او 165 - 164 آنتيوخوس دانست كه ديگر نميتواند در مغرب سياست تعرضانه و تهاجمانهء خود را ادامه دهد اين بود مصمم گشت كه كشورهاى
--> ( 1 ) - Polybius . ( 2 ) - Pontus .